Worshipping Lord Hanuman During the Festival of Lights: దీపాల పండుగలో ఆంజనేయ ఆరాధన: అంతరార్థం - ఆధ్యాత్మిక ప్రాముఖ్యత
అంతరార్థం - ఆధ్యాత్మిక ప్రాముఖ్యత
Worshipping Lord Hanuman During the Festival of Lights: వెలుగుల పండుగ దీపావళి అంటే సహజంగానే లక్ష్మీదేవి పూజలు, బాణసంచా సందడి గుర్తుకొస్తాయి. అయితే కార్తీక మాస కృష్ణ పక్ష చతుర్దశి (నరక చతుర్దశి), అమావాస్య వేళల్లో లక్ష్మీ సమేత శ్రీమహావిష్ణువుతో పాటు శ్రీరామభక్త హనుమంతుడిని విశేషంగా ఆరాధించే పురాతన సంప్రదాయం కూడా విస్తృతంగా ప్రాచుర్యంలో ఉంది. దక్షిణ భారతంలో నరక చతుర్దశి తెల్లవారుజామున చేసే అభ్యంగన స్నానానికి ఎంతటి ప్రాధాన్యత ఉందో, అదే సమయంలో కష్ట నివారిణి అయిన హనుమంతుని కొలవడానికి కూడా అంతటి విశిష్టత ఉంది.
దీపావళి పర్వదినాల్లో హనుమదారాధన వెనుక ఉన్న ముఖ్య ఆధ్యాత్మిక కోణాలు:
శ్రీరాముని అనుగ్రహం – అభయ వరం:
రావణ వధానంతరం 14 సంవత్సరాల అరణ్యవాసాన్ని ముగించుకుని శ్రీరాముడు సీతాసమేతంగా అయోధ్యకు చేరిన రోజే దీపావళి. ఆ సమయంలో సమస్త అయోధ్యా నగరమూ దీపకాంతులతో పులకించిపోయింది. రాముని విజయానికి కారణమైన హనుమంతుని నిస్వార్థ భక్తికి, సేవానిరతికి ముగ్ధుడైన శ్రీరాముడు.."ఈ దీపావళి మహోత్సవంలో నాతో సమానంగా నిన్ను కూడా ప్రజలు పూజిస్తారు" అని వరమిచ్చాడు. ఆ పురాణ వచనం ప్రకారమే దీపావళి వేళ మారుతి పూజ ఆచారంగా మారింది.
భయాందోళనలు, ప్రతికూల శక్తుల నివారణ:
నరక చతుర్దశి నాటి చీకట్లలో దుష్ట శక్తులు, ప్రతికూల తరంగాలు తీవ్రరూపం దాల్చుతాయని విశ్వాసం. సంకటమోచనుడైన హనుమంతుడు సకల భయాలను, దుష్ట శక్తులను పారద్రోలగల సమర్థుడు. ఈ రోజున బజరంగబలిని సింధూరంతో అర్చించి, హనుమాన్ చాలీసా లేదా స్తోత్రాలు పఠించడం ద్వారా గృహంలో అశాంతి తొలగి, అనారోగ్య సమస్యలు సమసిపోతాయని భక్తుల నమ్మకం.
హనుమజ్జయంతి వైభవం:
ఉత్తర భారతదేశంలోని అయోధ్య హనుమాన్గఢితో పాటు దక్షిణ భారతంలోని కొన్ని ప్రాంతాల సంప్రదాయాల ప్రకారం నరక చతుర్దశినాడే హనుమంతుని జన్మదినంగా వేడుకలు జరుపుకుంటారు. అందుకే ఈ రోజు హనుమద్భక్తులకు అత్యంత పవిత్రమైన పుణ్యదినం.
శివ-కేశవ ఐక్యతా ప్రతీక:
హనుమంతుడు సాక్షాత్తూ పరమశివుని ఏకాదశ (11వ) రుద్రావతారం. విష్ణు స్వరూపుడైన శ్రీరామునికి తోడుగా ఉండేందుకు హర-హరిల సంగమ రూపంగా ఆవిర్భవించాడు. దీపావళి వేళ హనుమంతుడిని పూజించడం వల్ల అటు శైవ, ఇటు వైష్ణవ అనుగ్రహం రెండూ కలిసి వచ్చి శివకేశవుల సంపూర్ణ ఆశీస్సులు లభిస్తాయి.
లక్ష్మీ ప్రదాత అయిన దీపావళి వేళ భక్తి, బలం, ధైర్యం, రక్షణలకు ప్రతీక అయిన హనుమంతుడిని ఆరాధించడం వల్ల అష్టైశ్వర్యాలతో పాటు ఆయురారోగ్యాలు, మానసిక స్థైర్యం సిద్ధిస్తాయని ఆధ్యాత్మికవేత్తల విశ్వాసం.