Former Home Secretary R.K. Singh: మాజీ కేంద్ర హోం సెక్రటరీ, రిటైర్డ్ ఐఏఎస్ అధికారి ఆర్.కె. సింగ్, ప్రధాన ఎన్నికల కమిషనర్ (సీఈసీ) జ్ఞానేశ్ కుమార్‌పై తీవ్ర ఆరోపణలు చేశారు. స్పెషల్ ఇంటెన్సివ్ రివిజన్ (ఎస్‌ఐఆర్) ప్రక్రియలో 2003 తర్వాత ఎలక్టోరల్ రిజిస్ట్రేషన్ అధికారులు (ఈఆర్‌ఓలు) నమోదు చేసిన అన్ని ఓటర్ల పేర్లను ఎలాంటి ఆధారం లేకుండా, విచారణ లేకుండా, నోటీసు ఇవ్వకుండా తొలగించడం చట్టవిరుద్ధమని ఆయన అన్నారు.

సోమవారం (సెప్టెంబర్ 28, 2026) తన సోషల్ మీడియా ఖాతా ఎక్స్‌లో ప్రచురించిన బహిరంగ లేఖలో ఆర్.కె. సింగ్, ప్రతిపక్ష పార్టీలు సీఈసీ, ఎన్నికల కమిషనర్లు రాజీనామా చేసే వరకు ఎన్నికలను బహిష్కరించాలని పిలుపునిచ్చారు. “భారత్ ప్రజాస్వామ్యంగా ఉండాలనుకుంటున్నారా? అయితే జ్ఞానేశ్ కుమార్, సీఈసీ, ఆయన అధిపతులు ఎస్‌ఐఆర్ పేరుతో చేస్తున్నది చట్టాన్ని ఉల్లంఘించడమే” అని ఆయన రాశారు.

ఎన్నికల కమిషన్‌లో సీఈసీ జ్ఞానేశ్ కుమార్‌తో పాటు సుఖ్‌బీర్ సింగ్ సంధు, వివేక్ జోషి కమిషనర్లుగా ఉన్నారు. ఇటీవలి నెలల్లో ఓటరు డేటాబేస్ సమగ్రత, కొత్త ఓటర్ల నమోదు విధానం, ఎలక్టోరల్ రోల్స్ భద్రతపై ఇద్దరు కమిషనర్లు సీఈసీని పదేపదే ప్రశ్నించినట్లు నివేదికలు వచ్చాయి. గత 10 నెలల్లో కనీసం 14 సార్లు వారిని చీకట్లో ఉంచారని కూడా ఆరోపణలు ఉన్నాయి.

ఆర్‌పీ చట్టం ప్రకారం ఆరోపణలు

సెక్షన్ 21 ప్రకారం ప్రత్యేక పరిష్కారం కేవలం ప్రత్యేక సందర్భాల్లోనే, కారణాలను రాతపూర్వకంగా నమోదు చేసి, ఏదైనా నియోజకవర్గం లేదా దాని భాగంలో మాత్రమే చేయాలని ఆర్.కె. సింగ్ చెప్పారు. దేశవ్యాప్తంగా ఇంటెన్సివ్ రివిజన్ చట్టవిరుద్ధమని ఆయన అభిప్రాయపడ్డారు. సుప్రీంకోర్టు ఆదేశం సాధారణ ఎస్‌ఐఆర్‌ను ధృవీకరించినా అది తప్పని కూడా ఆయన అన్నారు. ఈ నిర్ణయం పూర్తి కమిషన్ తీసుకుందా లేక సీఈసీ ఒక్కరే తీసుకున్నారా అని ప్రశ్నించారు.

సెక్షన్ 22 ప్రకారం ఓటరు పేరు తొలగించే అధికారం ఈఆర్‌ఓకు మాత్రమే ఉంది. నిర్దిష్ట కారణాలపై, విచారణ తర్వాత, సంబంధిత వ్యక్తికి వినిపించే అవకాశం ఇచ్చి, అప్పీళ్లు పరిష్కారం అయిన తర్వాతే తొలగించాలి. కానీ జ్ఞానేశ్ కుమార్ 2003 తర్వాత నమోదైన అందరి పేర్లను ఎలాంటి విచారణ లేకుండా తొలగించారని ఆరోపించారు. తొలగించిన వారు ఫారం-6లో కొత్తగా దరఖాస్తు చేసి అర్హతను నిరూపించుకోవాలని చెప్పడం సుప్రీంకోర్టు లాల్ బాబు హుస్సేన్ తీర్పుకు విరుద్ధమని ఆయన అన్నారు.

ఫారం-6, ఫారం-7, లాజికల్ డిస్క్రెపెన్సీ

సీఈసీ ఫారం-6కు కొత్త అనుబంధం జోడించారని, ఇది చట్టబద్ధమైన నియమాలకు విరుద్ధమని, ఇద్దరు కమిషనర్ల అభిప్రాయానికి వ్యతిరేకంగా జరిగిందని ఆర్.కె. సింగ్ చెప్పారు. కమిషన్ నిర్ణయాలు ఏకగ్రీవంగా లేదా మెజారిటీతో తీసుకోవాలి. కానీ మెజారిటీ ఈ అనుబంధానికి వ్యతిరేకమని ఆయన అన్నారు. ఈ అనుబంధం దరఖాస్తుదారుని 2003 ఓటరు జాబితాలో తల్లిదండ్రుల పేర్లు ఉన్న సీరియల్ నంబర్ చెప్పమని అడుగుతుంది. సాధారణ యువకుడికి 2026లో 2003 జాబితా ఎలా దొరుకుతుందని ప్రశ్నించారు. ఇది యువ ఓటర్ల నమోదును నిలిపివేసిందని, బీజేపీకి యువత ఓటు రాదని తెలుసని ఆయన అన్నారు.

పశ్చిమ బెంగాల్‌లో ఈఆర్‌ఓలు చెల్లుబాటు అయినట్లు ధృవీకరించిన 16 లక్షల ఓటర్ల పేర్లు అప్పీళ్ల కారణంగా నమోదు కాలేదని, అప్పీళ్లను ఎవరు అధికారం ఇచ్చారో కమిషనర్లు ప్రశ్నించారని ఆయన చెప్పారు. ఇప్పటివరకు నిర్ణయమైన అప్పీళ్లలో 90 శాతం ఓటర్లు చెల్లుబాటు అయినట్లు తేలిందని ఆయన అన్నారు. లక్షల మంది అప్పీళ్లు పెండింగ్‌లో ఉండగా ఎన్నికలు ఎలా జరిగాయని ప్రశ్నించారు.

పేదలపై ప్రభావం

పేద కుటుంబాల్లో జనన ధృవీకరణ పత్రాలు లేకపోవడం, అంచనా సంవత్సరాలు చెప్పడం సాధారణం. తండ్రి-కొడుకు మధ్య వయస్సు తేడా 15 సంవత్సరాల లోపు ఉంటే పేర్లు తొలగించడం సెక్షన్ 21కు విరుద్ధమని ఆయన అన్నారు. ఎక్కువగా పేదలు, వాయిస్ లేని వర్గాలే తొలగింపులకు గురయ్యారని ఆయన చెప్పారు. ఇప్పటివరకు 13 కోట్ల పేర్లు తొలగించారని, ఇది మొత్తం ఓటర్లలో 13 శాతమని, ఎస్‌ఐఆర్ ఇంకా పూర్తి కాలేదని ఆయన పేర్కొన్నారు. 2024లో ఎన్‌డీఏ-ఇండియా తేడా కేవలం 3 శాతం మాత్రమే కాబట్టి ఈ తొలగింపులు ఎన్నికలపై గణనీయ ప్రభావం చూపుతాయని ఆయన అభిప్రాయపడ్డారు.

డిమాండ్లు

ప్రతిపక్షాలు ఏకమై, సీఈసీ, ఎన్నికల కమిషనర్లు రాజీనామా చేసి, మునుపటి విధానం ప్రకారం (ప్రధాని, ప్రతిపక్ష నాయకుడు, సుప్రీంకోర్టు న్యాయమూర్తి) వారి వారసులను ఎంపిక చేసే వరకు ఎన్నికల్లో పాల్గొనకూడదని ఆర్.కె. సింగ్ పిలుపునిచ్చారు. అప్పీళ్లు పెండింగ్‌లో ఉండగా జరిగిన రాష్ట్ర ఎన్నికలను రద్దు చేసి, తాజా ఎన్నికలు నిర్వహించాలని, ఈవీఎంల బదులు బ్యాలెట్ పేపర్‌తో ఎన్నికలు జరపాలని కోరారు. సుప్రీంకోర్టు ఎస్‌ఐఆర్ తీర్పు ఎమర్జెన్సీ తీర్పుతో సమానంగా అపకీర్తికరమని, ఎన్నికల కమిషనర్ల ఎంపిక చట్టంపై విచారణ ఆలస్యం చెడు సందేశం ఇస్తోందని ఆయన అన్నారు. “మన ప్రజాస్వామ్యాన్ని కాపాడుకోవడానికి ఏకమవుదాం” అని ఆయన పిలుపునిచ్చారు.

Tags: