Pakistan : ప్రపంచం ముందు మోకరిల్లిన పాక్.. సౌదీ వేసిన బిలియన్ డాలర్ల బిక్షతో బతుకు బండి?

Pakistan : పాకిస్థాన్ ఆర్థిక పరిస్థితి రోజురోజుకూ దిగజారుతోంది. అప్పు తీర్చడానికి మళ్లీ అప్పు చేయాల్సిన దౌర్భాగ్య స్థితిలో ఆ దేశం కొట్టుమిట్టాడుతోంది. తాజాగా సౌదీ అరేబియా నుంచి పాకిస్థాన్‌కు బిలియన్ డాలర్ల (సుమారు రూ.8,300 కోట్లు) ఆర్థిక సాయం అందింది. గతంలో కుదుర్చుకున్న 3 బిలియన్ డాలర్ల ఒప్పందంలో భాగంగా ఇది రెండో విడత అని స్టేట్ బ్యాంక్ ఆఫ్ పాకిస్థాన్ మంగళవారం ప్రకటించింది. ప్రపంచ దేశాల ముందు చేతులు చాస్తూ కాలం వెళ్లదీస్తున్న పాక్ దయనీయ స్థితికి ఇది నిదర్శనంగా నిలుస్తోంది.

సౌదీ సాయం వెనుక అసలు కథ

పాకిస్థాన్ ప్రధాని షెహబాజ్ షరీఫ్ ఇటీవల సౌదీ అరేబియాలో పర్యటించిన సంగతి తెలిసిందే. ఆ పర్యటన తర్వాత పాకిస్థాన్ విదేశీ మారక నిల్వలను ఆదుకోవడానికి సౌదీ అరేబియా 3 బిలియన్ డాలర్ల డిపాజిట్లకు గ్రీన్ సిగ్నల్ ఇచ్చింది. ఇందులో భాగంగా గత వారమే 2 బిలియన్ డాలర్లు అందగా, తాజాగా ఏప్రిల్ 20వ తేదీన మరో బిలియన్ డాలర్ల మొత్తాన్ని సౌదీ ఆర్థిక మంత్రిత్వ శాఖ పాక్ కేంద్ర బ్యాంకుకు బదిలీ చేసింది. ఈ నిధులతో పాకిస్థాన్ విదేశీ మారక నిల్వలు ప్రస్తుతానికి కాస్త మెరుగుపడినట్లు కనిపిస్తున్నా, లోతుగా చూస్తే పరిస్థితి చాలా ఆందోళనకరంగా ఉంది.

అప్పుల చక్రబంధంలో పాక్

పాకిస్థాన్ పరిస్థితి చేతులు కాలాక ఆకులు పట్టుకున్నట్లు తయారైంది. ఈ నెలలోనే పాకిస్థాన్ యునైటెడ్ అరబ్ ఎమిరేట్స్‎కు 3.5 బిలియన్ డాలర్ల బాకీ చెల్లించాల్సి ఉంది. ఈ భారీ మొత్తాన్ని కట్టకపోతే పాక్ అంతర్జాతీయంగా డిఫాల్టర్‌గా (దివాళా తీసిన దేశంగా) ముద్ర పడే ప్రమాదం ఉంది. ఇప్పటికే ఐఎంఎఫ్ విధించిన కఠిన నిబంధనల మధ్య నలిగిపోతున్న పాకిస్థాన్, ఒక దేశం దగ్గర తీసుకున్న అప్పును మరో దేశం బాకీ తీర్చడానికి వాడుతోంది. దీనివల్ల దేశంపై వడ్డీ భారం పెరగడమే తప్ప, ఆర్థికంగా ఎదగడం అసాధ్యంగా మారింది.

సౌదీ మద్దతు - గడ్డు కాలం

పాకిస్థాన్ ఆర్థిక వ్యవస్థ కుప్పకూలకుండా ఉండటంలో సౌదీ అరేబియా ఎప్పుడూ కీలక పాత్ర పోషిస్తోంది. ప్రస్తుతం ఉన్న 5 బిలియన్ డాలర్ల క్రెడిట్ సౌకర్యాన్ని మరో మూడేళ్ల పాటు పొడిగిస్తూ సౌదీ నిర్ణయం తీసుకోవడం పాకిస్థాన్‌కు పెద్ద ఊరట. ఐఎంఎఫ్ లక్ష్యాలను చేరుకోవాలంటే విదేశీ మారక నిల్వలు కనీస స్థాయిలో ఉండాలి, కానీ పాక్ దగ్గర అంత సొమ్ము లేదు. అందుకే సౌదీ నుంచి అందిన ఈ తాజా డిపాజిట్లు ఆ దేశానికి ఆక్సిజన్‌లా పని చేస్తున్నాయి. అయితే, ఇలా అప్పుల మీద ఆధారపడి ఎన్ని రోజులు నెట్టుకొస్తారనేదే ఇప్పుడు మిలియన్ డాలర్ల ప్రశ్న.

ముందున్న సవాళ్లు

కేవలం సౌదీ సాయంతోనే పాకిస్థాన్ కష్టాలు తీరిపోవు. దేశంలో విపరీతమైన ద్రవ్యోల్బణం, పెరిగిన ధరలు సామాన్యుడి నడ్డి విరుస్తున్నాయి. విదేశీ పెట్టుబడులు రాకపోవడం, రాజకీయ అనిశ్చితి వల్ల ఆర్థిక వ్యవస్థ గాడి తప్పింది. అప్పులు తీసుకోవడం వల్ల తాత్కాలికంగా గండం గడిచినా, దీర్ఘకాలంలో పాకిస్థాన్ ఒక ఆర్థిక బానిసగా మారిపోయే ప్రమాదం ఉందని ఆర్థిక నిపుణులు హెచ్చరిస్తున్నారు. సౌదీ నుంచి అందిన ఈ 1 బిలియన్ డాలర్లు కేవలం కంటి తుడుపు చర్యేనని, పాక్ తనంతట తానుగా ఆదాయ వనరులను పెంచుకోకపోతే పతనం తప్పదని విశ్లేషకులు అభిప్రాయపడుతున్నారు.