Waqf Amendment Bill 2025: వక్ఫ్ చట్ట సవరణ బిల్లు 2025: సుప్రీంకోర్టు మధ్యంతర స్టే

Waqf Amendment Bill 2025: వక్ఫ్ చట్ట సవరణ బిల్లు 2025 (Waqf Act Amendment Bill) దేశవ్యాప్తంగా తీవ్ర చర్చలకు దారితీసింది. ఈ సవరణలు మతపరమైన ఆస్తుల పరిరక్షణ పేరుతో చేయబడినప్పటికీ, రాజ్యాంగబద్ధతపై సందేహాలు తలెత్తాయి. తాజాగా, సుప్రీంకోర్టు ఈ చట్టంలోని కొన్ని వివాదాస్పద నిబంధనలపై మధ్యంతర స్టే విధించింది. వివిధ రాష్ట్రాల నుంచి దాఖలైన పిటిషన్లలో, ఈ సవరణలు మౌలిక హక్కులను ఉల్లంఘిస్తాయని, ప్రజాస్వామ్య విలువలకు విరుద్ధమని ఆరోపణలు వచ్చాయి.

సుప్రీంకోర్టు వక్ఫ్ చట్ట సవరణ 2025లోని కొన్ని కీలక సెక్షన్ల అమలును తాత్కాలికంగా నిలిపివేసింది. అయితే, మొత్తం చట్టాన్ని రద్దు చేయడానికి తగిన ఆధారాలు లేవని సీజేఐ బీఆర్ గవాయ్ స్పష్టం చేశారు. వివాదాస్పద నిబంధనల అమలును నిషేధిస్తూ, రాష్ట్ర ప్రభుత్వాలు తగిన నియమాలు రూపొందించే వరకు స్టే కొనసాగుతుందని తెలిపారు.

నిలిపివేయబడిన నిబంధనలు:

సెక్షన్ 3(r): వక్ఫ్‌కు ఆస్తి దానం చేయాలంటే దాత కనీసం 5 సంవత్సరాలు ఇస్లాం ఆచరించి ఉండాలన్న నిబంధన. ఈ నిబంధన సరైన నియమాలు లేని కారణంగా అధికార దుర్వినియోగానికి దారితీసే అవకాశం ఉందని స్టే విధించారు.

సెక్షన్ 2(c): నియమిత అధికారి నివేదిక ఇచ్చే వరకు ఆస్తిని వక్ఫ్ ఆస్తిగా పరిగణించరాదన్న నిబంధన. ఆస్తి హక్కులపై కార్యనిర్వాహక అధికారి తీర్పు ఇవ్వడం సరికాదని స్టే విధించారు.

సెక్షన్ 3C: రెవెన్యూ రికార్డుల్లో మార్పులు చేసే అధికారం కలెక్టర్‌కు ఇవ్వడం అధికార విభజనకు విరుద్ధమని, ఈ నిబంధన అమలు నిలిపివేయబడింది.

ఇతర ముఖ్య నిబంధనలు:

వక్ఫ్ బోర్డులో నలుగురికి మించి ముస్లిం కాని సభ్యులు ఉండకూడదు. రాష్ట్ర స్థాయిలో ముగ్గురికి మించరాదు.

వక్ఫ్ బోర్డు ఎక్స్-ఆఫీసియో అధికారి ముస్లిం సమాజానికి చెందిన వ్యక్తి అయి ఉండాలి.

వక్ఫ్ బోర్డు చీఫ్ ఎగ్జిక్యూటివ్ ఆఫీసర్ (CEO) కూడా ముస్లిం సమాజానికి చెందినవారై ఉండాలని సుప్రీంకోర్టు సూచించింది. అయితే, ముస్లిం కాని వ్యక్తిని CEOగా నియమించే సవరణపై స్టే విధించలేదు.

తుది తీర్పు వచ్చే వరకు వక్ఫ్ ఆస్తుల హక్కులు, స్వాధీనం ప్రభావితం కావు.

సుప్రీంకోర్టు వ్యాఖ్యలు:

సీజేఐ బీఆర్ గవాయ్ మాట్లాడుతూ, 1923 నుంచి వక్ఫ్ చట్టాల చరిత్రను పరిశీలించామని, మొత్తం చట్టాన్ని నిలిపివేయడానికి తగిన ఆధారాలు లేవని తెలిపారు. చట్టం రాజ్యాంగబద్ధతను పరిగణనలోకి తీసుకుంటామని, అత్యంత అరుదైన సందర్భాల్లోనే చట్టం అమలును నిలిపివేస్తామని స్పష్టం చేశారు.

మొత్తం మీద, వక్ఫ్ చట్ట సవరణ 2025 చెల్లుబాటు అవుతుంది, కానీ సెక్షన్ 3(r), 2(c), 3C వంటి వివాదాస్పద నిబంధనలు రాష్ట్ర ప్రభుత్వాలు సరైన నియమాలు రూపొందించే వరకు అమలులో ఉండవు.