Battery Recycling Scheme : ఈవీ రంగానికి కేంద్రం భారీ బూస్ట్.. రూ. 1,500 కోట్లతో సరికొత్త స్కీమ్ షురూ

Battery Recycling Scheme : భారతదేశంలో రోజురోజుకూ విస్తరిస్తున్న ఎలక్ట్రిక్ వాహనాల రంగాన్ని మరింత బలోపేతం చేసేందుకు కేంద్ర ప్రభుత్వం ఒక కీలక అడుగు వేసింది. బ్యాటరీల తయారీకి అవసరమైన అత్యంత కీలకమైన ఖనిజాల దిగుమతులపై విదేశాలపై ఆధారపడటాన్ని తగ్గించేందుకు ఏకంగా రూ.1,500 కోట్ల రూపాయల భారీ బడ్జెట్‌తో క్రిటికల్ మినరల్ రీసైక్లింగ్ ఇన్సెంటివ్ స్కీమ్‎ను ప్రకటించింది. దేశ రాజధానిలో జరిగిన ప్రతిష్టాత్మక బ్యాటరీ సమిట్ 2026 సందర్భంగా కేంద్ర బొగ్గు, గనుల మంత్రిత్వ శాఖ ఈ సరికొత్త పథకానికి సంబంధించిన పూర్తి వివరాలను అధికారికంగా వెల్లడించింది.

పాత బ్యాటరీల నుంచే ముడిసరుకు సేకరణ

ఈ సరికొత్త ప్రభుత్వ పథకం ముఖ్య ఉద్దేశం ఏంటంటే.. వాడేసి పక్కన పడేసిన, కాలం చెల్లిన పాత లిథియం-అయాన్ బ్యాటరీల రీసైక్లింగ్‌ను దేశవ్యాప్తంగా పెద్ద ఎత్తున ప్రోత్సహించడం. పాత బ్యాటరీలను శాస్త్రీయ పద్ధతిలో విడదీసి, వాటి లోపల ఉండే విలువైన ఖనిజాలను సురక్షితంగా బయటకు తీసి, మళ్లీ కొత్త బ్యాటరీల తయారీలో రీ-యూజ్ చేయాలని ప్రభుత్వం భావిస్తోంది. దీనివల్ల దేశీయంగా బ్యాటరీల తయారీకి అవసరమైన ముడిసరుకు కొరత తీరడమే కాకుండా, పర్యావరణానికి జరిగే నష్టాన్ని కూడా భారీగా తగ్గించవచ్చు.

బ్యాటరీలలో ఉండే ఖనిజాలు ఇవే

సాధారణంగా ఎలక్ట్రిక్ వాహనాలలో వాడే లిథియం-అయాన్ బ్యాటరీల తయారీలో లిథియం, కోబాల్ట్, నికెల్ వంటి అత్యంత అరుదైన, ఖరీదైన ఖనిజాలు కీలక పాత్ర పోషిస్తాయి. ప్రస్తుతం మన దేశంలో ఈ ఖనిజాల లభ్యత చాలా తక్కువగా ఉండటం వల్ల, వీటిని భారీ మొత్తంలో విదేశాల నుంచి దిగుమతి చేసుకుంటున్నాము. ఇలాంటి పరిస్థితుల్లో పాత బ్యాటరీల నుంచి ఈ ఖనిజాలను విజయవంతంగా తిరిగి సేకరించగలిగితే, అది భారతదేశానికి ఆర్థికంగా, వ్యూహాత్మకంగా అంతర్జాతీయ మార్కెట్లో ఒక పెద్ద అడ్వాంటేజ్‌గా మారుతుంది.

దేశంలో భారీగా పెరిగిన ఈవీల డిమాండ్

భారతదేశంలో ఇంధన ధరల పెరుగుదల వల్ల ఎలక్ట్రిక్ వాహనాలకు డిమాండ్ విపరీతంగా పెరిగింది. ఆటోమొబైల్ రంగానికి చెందిన నిపుణుల అంచనాల ప్రకారం, మన దేశంలో లిథియం-అయాన్ బ్యాటరీల వార్షిక డిమాండ్ గత 2022 సంవత్సరంలో కేవలం 20 GWh గా ఉండేది. అయితే ఇది రాబోయే 2030 నాటికి ఏకంగా 220 GWh స్థాయికి చేరుకుంటుందని అంచనా వేస్తున్నారు. అంటే రాబోయే రోజుల్లో దేశంలో బ్యాటరీల అవసరం, వాటి తయారీకి కావాల్సిన ముడిసరుకు డిమాండ్ ఊహించని రేంజ్‌లో పెరగబోతోంది.

భారీగా పెరుగుతున్న దిగుమతుల ఖర్చు

దేశీయంగా ఈవీల డిమాండ్ పెరగడం వల్ల బ్యాటరీల దిగుమతి ఖర్చు కూడా ప్రభుత్వానికి పెద్ద భారంగా మారింది. ఆర్థిక గణాంకాల ప్రకారం, గత ఆర్థిక సంవత్సరం 2018-19లో భారత్ కేవలం 1.2 బిలియన్ డాలర్ల విలువైన లిథియం-అయాన్ బ్యాటరీలను దిగుమతి చేసుకోగా, అది ప్రస్తుత ఆర్థిక సంవత్సరం 2025-26 నాటికి ఏకంగా 4.7 బిలియన్ డాలర్లకు (సుమారు రూ.39,000 కోట్లు) చేరింది. ఈ భారీ విదేశీ ఖర్చును అరికట్టేందుకు కేంద్ర ప్రభుత్వం తీసుకొచ్చిన ఈ కొత్త రీసైక్లింగ్ పథకం చాలా అద్భుతంగా సహాయపడుతుందని నిపుణులు భావిస్తున్నారు.

ఆత్మనిర్భర్ ఈవీ ఎకోసిస్టమ్ వైపు అడుగులు

ఈ పథకం గురించి కేంద్ర బొగ్గు, గనుల శాఖ మంత్రి జి. కిషన్ రెడ్డి మాట్లాడుతూ, భారతదేశం సొంతంగా ఒక బలమైన, ఆత్మనిర్భర్ బ్యాటరీ ఎకోసిస్టమ్‌ను అభివృద్ధి చేసుకోవాల్సిన అవసరం ఎంతైనా ఉందని నొక్కి చెప్పారు. బ్యాటరీ రీసైక్లింగ్ సామర్థ్యాన్ని పెంచడం వల్ల ముడిసరుకు సరఫరాలో ఉండే అంతర్జాతీయ ఇబ్బందులు తొలగిపోతాయన్నారు. కేవలం రీసైక్లింగ్ మాత్రమే కాకుండా, ఈ రంగాన్ని మరింత పటిష్టం చేసేందుకు దేశవ్యాప్తంగా నాలుగు ప్రత్యేక క్రిటికల్ మినరల్ ప్రాసెసింగ్ పార్కులు, తొమ్మిది సెంటర్ ఆఫ్ ఎక్సలెన్స్ పరిశోధనా కేంద్రాలను ఏర్పాటు చేయబోతున్నట్లు మంత్రి స్పష్టం చేశారు.